27.1.26

Πώς Ε.Ε. και Ινδία επιχειρούν να ανατρέψουν τους κανόνες του διεθνούς εμπορίου

Υπό την πίεση των αμερικανικών πολιτικών, η ηγεσία της ΕΕ είναι αποφασισμένη να προχωρήσει (σ.σ. οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν ότι επίκεινται ανακοινώσεις πολύ συντομα) μία ακόμα μέγα- συμφωνία: αυτή τη φορά με την Ινδία. Η ιστορία σε πολλά σημεία θυμίζει αυτή της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου ΕΕ – Mercosur. Οι διαπραγματεύσεις ξεκίνησαν πριν από 20 χρόνια, οι αντιδράσεις ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, το πολιτικό κόστος και τα «αγκάθια» των εργασιακών και περιβαλλοντικών προτύπων τις έβαλαν στον πάγο για μια δεκαετία και τώρα αποκτούν νέα δυναμική, καθώς η ΕΕ αναζητεί αξιόπιστους εμπορικούς εταίρους.

Ο χαρακτηρισμός «η μητέρα όλων των συμφωνιών» ξεκινά από το μέγεθος: σχεδόν 1,5 δισεκατομμύριο καταναλωτές στην Ινδία και πάνω από 440 εκατομμύρια στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Όμως, ο χαρακτηρισμός αφορά και στο εύρος των θεμάτων, που θα καλύπτει η συμφωνία.

Σε αντίθεση με παλαιότερες εμπορικές συμφωνίες, που επικεντρώνονταν κυρίως στη μείωση δασμών, η υπό διαπραγμάτευση συμφωνία φιλοδοξεί να ρυθμίσει ένα πολυσύνθετο πλέγμα εμπορίου αγαθών, υπηρεσιών, επενδύσεων, βιωσιμότητας, ψηφιακής οικονομίας και γεωπολιτικών ισορροπιών.

Πιο φθηνά ρούχα, κοσμήματα και φάρμακα

Η Ινδία παραμένει μία από τις οικονομίες με τους υψηλότερους μέσους δασμούς, ιδίως σε τομείς όπως τα αλκοολούχα ποτά, τα αγροτικά προϊόντα και ο βιομηχανικός εξοπλισμός. Πρόκειται για τομείς, όπου οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις βλέπουν σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης, εφόσον οι δασμοί περιοριστούν.

Σύμφωνα με στοιχεία του Trade Knowledge Exchange, ο μέσος δασμός ΜΕΚ που εφαρμόζεται στην Ινδία είναι περίπου 13,4%. Οι δασμοί είναι υψηλότεροι στα γεωργικά προϊόντα, με μέσο δασμό ΜΕΚ 32,7%, ενώ τα ποτά και ο καπνός επιβαρύνονται με δασμό 68,6% και 56,3% για τον καφέ και το τσάι. Στα μη γεωργικά προϊόντα οι δασμοί βρίσκονται κοντά στο 10%. Ο εξοπλισμός μεταφορών έχει δασμό 19%.
Επιλεγμένοι δείκτες εμπορίου, ΕΕ και Ινδία, σε σύγκριση με τη Βραζιλία και την Κίνα, 2023 © “The time is right to make a European Union-India trade deal happen”, Bruegel

Από την άλλη πλευρά, η Ευρώπη αποτελεί κρίσιμη αγορά για ινδικές εξαγωγές, όπως τα υφαντουργικά προϊόντα, τα φαρμακευτικά, τα κοσμήματα και τα χημικά, αγορά που κινδυνεύει να κλείσει για τους Ινδούς παραγωγούς με τη σταδιακή κατάργηση του προτιμησιακού καθεστώτος GSP.

Το GSP (Generalised Scheme of Preferences) είναι το σύστημα με το οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση δίνει μονομερώς σε αναπτυσσόμενες χώρες χαμηλότερους ή μηδενικούς δασμούς για συγκεκριμένα προϊόντα. Η Ινδία επωφελείται εδώ και χρόνια από αυτό, ιδίως σε τομείς όπως η υφαντουργία και ένδυση, τα κοσμήματα, τα χημικά και ορισμένα αγροτικά και μεταποιημένα προϊόντα. Τώρα, η ΕΕ αναθεωρεί το GSP της Ινδίας, με το προτιμησιακό καθεστώς να περιορίζεται ή να καταργείται σταδιακά για μεγάλο μέρος των εξαγωγών της.

Μια εμπορική συμφωνία ΕΕ- Ινδίας θα μπορούσε να αντικαταστήσει το GSP, προσφέροντας ξανά χαμηλούς δασμούς στα ινδικά προϊόντα, αλλά αυτή τη φορά με αμοιβαιότητα. Είναι ο λόγος που η επιχειρηματική κοινότητα της Ινδίας πιέζει για τη συμφωνία.

Τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, τα δερμάτινα είδη και τα γενόσημα φαρμακευτικά προϊόντα από την Ινδία αναμένεται να ασκήσουν πιέσεις στις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις λόγω χαμηλότερων δασμών και πλεονεκτημάτων κόστους.


ΣΥΜΕΛΑ ΤΟΥΧΤΙΔΟΥ